Ana Sayfa > Fotoğraf Yazıları > Belge Fotoğrafı



Belge Fotoğrafı

Hazırlayan: Cengiz Oğuz Gümrükcü

Fotograf tarihine baktığımızda belgesel fotografın pek çok aşamadan geçerek bugünkü tanımına ulaştığını görürüz. Bu aşamalardan ilki fotografın bulunuşuyla birlikte ortaya çıkan ve hızla yayılan portre fotograflarıdır. Fotografik belgelerin ve dolayısıyla ilk fotograf örneklerinin portreler olduğunu söyleyebiliriz.
   
Fotografın keşfinden bu güne dek yoğun ve etkili olarak kendini hissettiren, fotograf tekniğinin gelişmesinde etkili olan temel düşünce “belgeleyicilik”tir. Fotograftaki bu belgeci, gerçekci eğilim her fotografın bir belge olması niteliğinden dolayı Niépce’nin ilk fotografından beri temel eğilim durumundadır. Fotograf; tekniğinin ve araçlarının gelişmesiyle birlikte hemen stüdyo dışına, yaşamın içine taşındı. Böylece sembolik-romantik tavırla üretilen fotografın yanı sıra doğanın, insanın, kentlerin savaş alanlarının, çevrenin, dünyanın her an değişmekte olan görüntülerinin tutkulu bir belgecilik anlayışıyla fotograflanmasına başlandı.

ÇAĞDAŞ TÜRK FOTOGRAFÇILARININ YORUMLARIYLA BELGESEL FOTOGRAF adını verdiğim yayımlanmamış çalışmada, yaklaşık 30 civarında kişiye fotografla ilgili bir takım sorular yöneltmiştim.  Soruların yöneltildiği kişilerin “Belgesel Fotograf Nedir?” sorusuna vermiş oldukları yanıtları toparlayacak olursak, belgesel fotograf; “gerçekliğin yaratıcı biçimde ele alınması, açıklanması, yorumlanması/ gerçeğin anlatımı ve kalıcılaştırılması/ bir olay ya da durumun belli bir zaman dilimi içindeki görüntüsünü daha sonraki zaman dilimlerinde geçmişi aydınlatıcı özellikte saptama/ gerçeği saptayarak gelecek kuşaklara belge olarak aktarmak/ her gün görülüp kanıksanan ve bunun duyarsızlığa dönüştüğü olgu ve olayları çarpıcı biçimde aktarma/ meslek uygulamalarının bir dalı/ herhangi bir konuda görsel bilgi aktarmak/ günlük gerçeğin aktarılması/ bizlere geçmişten günümüze net bilgiler veren fotograf/ bir gerçeğin fotografçının görüş ve kanaatinden geçerek biçimlenmiş şekli/ kamerayı gerçeğe yöneltip içine de kendi kişisel değerlerini ve bakış açısını koyarak gerçeklikten kopmadan yaptığı fotograf/ herhangi bir konuyu kendi gerçekliği içinde aktarmak/ yaşadığım zamana duyduğum sorumluluk/ aslına sadık kalarak geleceğe bırakmak adına çekilen fotograf/ çağın tanığı/ ölümlü her varlığın ölümsüzleştirilmesi/ bir an’ı dondurup gelecek başka bir an’a, başka bir zamana taşımak ve belli bir bütünlük içinde görsel dili kullanarak bir hikaye anlatmak”  olarak tanımlandı. Bir de belgesel fotografın, adı üstünde bir  “belge” olduğunu söyleyenler vardı; “her fotograf bir belgedir/ adı üzerinde, olayları belgelemek amacıyla çekilen fotograflardır/ belgelemeye yönelen yorumsuz yaklaşım, duygular uzak tutuluyor ve fotograf özünde belgedir denildi.

 

[1] Dünyada ve Türkiye’de Belgesel ve Haber Fotografının Temelleri Örnek Olay: Ara Güler, Şeyda SEVER, Yüksek Lisans Tezi, A.Ü Sosyal Bilimler Radyo-Televizyon Sinema Bölümü, Ankara, Haziran 1998

[1] Türk Fotograf Sanatında Üslup Sorunu, Birsel MATARA, Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üni. Sos.Bil.Enst. Sahne ve Görüntü San. A.B.D İzmir 1993



Share



   


COG Sitesi için tıklayın. Tasarım: CANDENİZ Bu işin arkasında kimler var ! Sitenin tüm bölümlerini birlikte gör.